پیامبر رحمت

شبکه جهانی جام جم

سامانه: متن برنامه های نسیم حیات

طبقه بندی : در این بخش شما می توانید به متون برنامه نسیم حیات

عنوان

پیامبر رحمت

شرح

موضوع :پیامبر رحمت (ص)

تاریخ :16/1/86
کارشناس :دکتر سید محسن میر باقری
مجری :محمد حسین مولایی

مجری :

دست افشان ز سر کوی نگار آمده ام .پای کوبان به هوای رخ یار آمده ام.من باز هم می خواهم در این
کوچه باغ؛در این حیات هستی بخش قدم بزنم .باز هم می خواهم با مدار گردش چشمان تو ،روز را شب
کنم وشب را روز کنم .میخواهم خورشید تابان آسمان مهر تو باشم .گفته بودم ،گفته
بودم اما شناختن تو برای هر عاشقی دلدادکی میاره .تاکی به تمنای وصال تو یگانه اشکم شود از هرمژه
چون سیل روانه ؟خواهد به سر آید غم هجران تو یانه ؟ای تیر غمت را دل عشاق نشانه .عطر خوشی به
مشام میرسه.عطری که هر عاشقی رابرای رسیدن به بینهایت وسوسه می کنه .عطر عاشقی عطر دوست داشتن .عطر مهر ،عطر مودت .تو خودت خوب میدونی هر کسی که باشی ،هر کجای این عالم ،فقط کافیه عشق او در دلت موج بزنه .
ماه فرو ماند از جمال محمد سرو نباشد به اعتدال محمد

قدر فلک را کمل ومنزلتی نیست در نظر قدر با کمال محمد .الهم صل علی محمد وآل محمد .به نام
خداوند مهربان .بخشندۀبزرگ وکریم خطا بخش پوزش پذیر .سلام وعرض ادب به همۀشما بینندگان عزیز
ومحترم نسیم حیات .وهمۀعاشقان ودلدادگان راه دوست.امیدواریم که لحظات خوشی را داشته باشید.شاد
باش ومبارکباد ،به مناسبت میلاد با سعادت رسول رحمت ؛حضرت ختمی مرتبةمحمد مصطفی (ص)ومیلاد
با برکت ؛حضرت امام صادق (ع)،که این امام عاشق برای هر عاشق ودلداده ای پیامی
داره.ویک شادباش وتبریک هم به تمامی مسلمانان جهان به مناسبت هفته وحدت .امروز هم در خدمت
کارشنای بسیار عزیزومحترم برنامه هستیم .عزیزی که تقریبا یکی دو ماهی از نعمت وجودشان بی
بهره بودیم .جناب دکتر میر باقری عزیز که برای تبلیغ دین مبین اسلام در ایالات متحده آمریکا حضور داشتند .در واشنگتن ،شیکاگو وکالیفرنیا .آقای دکتر خیلی خوش آمدید به برنامه .خوشحالیم که بار دیگه در محضرتان هستیم واز کلا م شیرینتان استفاده میکنیم .
کارشناس :
خواهش می کنم .بسم الله الرحمن الرحیم .با صلوات وسلام به محضر مقدس رسول خدا(ص) ،وائمِِۀهدی
خصوصا حضرت بقیةالله المهدی .وسلام ودرود به حضور شما عزیزان بزرگوار .رحمت واسعۀالهی را
برای همگان تمنا می کنیم واز محضر پروردگار تمنا داریم که لحظات ما را از نورورحمت وبرکات
خودشان ،انشاءالله آکنده کنندومارادر معرض نزول رحمت نورانی رسول خدا(ص) قرار بدهند .به حضور همه شما تبریک عرض میکنم میلادمقدس پیامبر رحمت(ص) وهمینطور امام رحمت امام صادق (ع)را ؛وهفتۀ وحدت رابه حضور شماتبریک عرض می کنیم .
مجری :
امیدواریم که امروز رهاورد نشست ما از کلام شما فراوان باشد وبتوانیم مطالب ارزنده ای را تقدیم بینندگان فهیم وبسیار عزیز شبکه جهانی جام جم بکنیم .آقای دکتر ما همواره پیامبر عظیم شِأن اسلام را،پیامبر رحمت ونبی رحمت می شناسیم.میخواهیم درمورد این نبی رحمت برای ما صحبت کنید. این رحمت چیست که همگان چشم امید دارند به آن ،وزندگانی انسان را این رحمت آباد می کندشناخت رحمت چه تأ ثیری در زندگی ما دارد ؟
کارشناس :
بله .قرآن کریم درباره پیامبر اکرم (ص)توصیفهای زیادی دارد.پیامبری که به مکتب نرفتند وخط ننوشتند ؛اما ره اموز ورهنمود گر همه جهانیان بودند .نگار من که به مکتب نرفت وخط ننوشت ؛به غمزه مسئله آموز صدها هزار
مدرس شد. پیامبر اکرم(ص) در قرآن کریم موقعیت عظیمی دارند .یکی از توصیفات قرآن اینست که
"ماترا نفرستادیم مگر برای آنکه رحمت برای همه مردم دنیاباشی. قرآن کریم با یک مقدمه ای این بحث را مطرح میکند .در سوره مبارکه انبیاءدرآیۀ صد وپنج میفرماید:"مادر زبور داود نوشتیم.قبل از زبور در ذکر یعنی در تورات حضرت موسی (ع)نوشتیم وامروز در قرآن داریم بیان می کنیم .که "زمین را سر انجام بندگان صالح من به میراث میبرند .وحاکمیت زمین را صلحا به دست میگیرند .بعد این حاکمیت جامع زمین را در آیه بعد به رسول
خدا نسبت میدهند ؛از باب رحمت الهی ."این نکته ای را که ما بیان کردیم که همۀزمین ،وهمۀکرۀزمین
سرانجام در دست صالحان قرار خواهد گرفت یک نکته ای است که برای کسانی که در مسیر بندگی خدا باشند ،کفایت می کند .ویااینکه بعضی از مفسرین "ان هذا ..."را به قرآن برگرداند.این قرآنی که به دست پیامبر(ص) نازل شده بلاغ ورسایی است برای همۀبندگانی که در مسیر خدا هستند .بعددر آیه صد وهفت سوره مبارکه انبیا میفرماید که "وما ارسلناک الا..."این که ما میگوییم زمین تماما به دست بندگان صالح خواهد افتاد برای این است که تو پیامبر رحمةللعالمین هستی .وپیامبری هستی که شریعت تو همه عالم را فرا میگیرد .ومااین برنامه ریزی را داشتیم .ما میبینیم که در تاریخ انبیاءالهی ،هیچگاه هیچ پیامبری بر همه عالم مبعوث نشده ؛ویا حداقل دین او به همه عالم نرسیده.
حضرت نوح (ع) به سوی قوم خودش مبعوث شد .حضرت ابراهیم(ع) ،خداوند بعد از اینکه نجات داد اورااز اتش او را راهی فلسطین کردند ودر آنجا به تبلیغ دین خدا پرداختند .بعد اولین فرزند ی که خدا به ایشان داد ؛حضرت اسماعیل(ع) را آوردند در سرزمین حجاز قرار دادند وبه کمک او خانه کعبه را بناکردند ودین اسلام فعلی را پایه گذاری کردند .دربین فرزندان حضرت ابراهیم(ع) از نسل حضرت اسحاق(ع) ،بنی اسرائیل به وجود آمدند .که در میان آنها دو پیامبر عظیم الشأن پدیدار شد ؛حضرت موسی(ع) وحضرت عیسی(ع) .واین دو پیامبر مأمور به سوی بنی اسرائیل بودند .
پیامبر اکرم(ص) به دین حضرت ابراهیم (ع)که در حجاز پایه گذاری شده بود ،معتقد ومتدین بودند وعمل می کردند.خودشان هم که به رسالت رسیدند همان دین را کامل کردند واعلام کردند که این دین جهانی شده."ما ترا فرستادیم تا رحمت باشی برای همه مردم دنیا.پس از این آیه قرآن وآیات قبل روشن میشود که این وعده الهی است که این پیامبر رحمت همه دنیا را تحت پوشش قرار خواهد داد .ورحمت او همه افراد بشری را انشاءالله فرا خواهد گرفت .که ما منتظر چنین زمانی هستیم .
مجری :
یعنی هیچ انسان دیگه ای نبوده که این بار امانت را به دوش بکشه برای زمینیان ؟
کارشناس :
این حق اختصاص به رسول خدا(ص) داشته،بعد هم اوصیاءاو که همین کار راباید ادامه میدادند .واین دین
رحمت را به همه عالم ابلاغ میکردند .وامروز به مناسبت میلاد امام صادق (ع) ،جا دارد که سخنی از آن امام عرض کنیم که همان باب رحمت را از نظر معنوی ومادی توسعه بخشیدندواگر امکانات اجتماعی وزمان اجازه نمیداد،این راهی راکه پیامبر اکرم(ص) گشوده بودند باید به زودی جهانی می شد .ولی به هر حال این به تأخیر افتاد
برا ی یک زمانی در آینده که خداوند مقدر فرموده .حالا دو سه جهت را برای رحمت میخواهیم عرض کنیم .
مجری:
دین اختصاص به زندگی مادی ما ندارد بلکه برای تمام مراحل ،شئونات ورفتار مابرنامه تبیین کرده یعنی هیچ برنامه ای وهیچ عملی دردین ما نیست که برایش تعریف نداشته باشیم چارچوب ومعیار وخط قرمز نداشته باشیم.دررحمت هم یقینا همینگونه است یک بعد ظاهر ویک بعد باطن ،دوست داریم در این مورد بیشتر برای ما توضیح بدید .وباز کنید که بعد باطن وظاهر آن در کجاست ؟
کارشناس :
بعد باطنی رحمت پیامبر اکرم(ص) راقرآن در آیۀ بیست وچهار سورۀانفال بیان میکند .وبه اهل ایمان خطاب می کند :"یا ایها الذین امنو استجیبوا لله ....""اجابت کنید خدا را ورسول خدا(ص) را هنگامی که شما را فرا
می خواند به سوی شریعت ودینی که به شما عفاف می بخشد .
یعنی بر اساس این آیه قران کریم ،وبراساس آنچه که میابیم ؛حیات انسان در گرو این دین نورانی قرآنی است که پیامبر اکرم(ص) به جامعۀبشری ارائه دادند .واقعا حیات می بخشد .کسانی که از قرآن ،معنویت ,توحید ؛از حقایق عالم غیب که توسط انبیاءالهی ارائه شده بی بهره هستند ؛اینها صرفا در یک حیات فیزیکی به سر میبرند.اما حیات معنوی آنها مختل است .چون قرآن کریم همچنان که موت فیزیکی را مطرح میکند ؛موت معنوی را هم مطرح میکند .همچنانی که حیات فیزیکی مطرح شده ؛حیات معنوی را هم مطرح میکند .به پیامبر اکرم(ص) خطاب میشود که:"تو نمی توانی با مردگان حرف بزنی .آنها مرده اندو حاضر نیستند حرف بشنوند .معلوم است که مرده فیزیکی را نمیگویند .که این ایه درمورد حضرت حمزه عموی گرامی پیامبر(ص) نازل شده که ایشان در عالم شرک بودند ؛ولی به رسول خدا(ص) ایمان آوردند واز فداکاران راه رسول خدا(ص) شدند .
این آیه گویا در وصف ایشان است .که البته مختص نیست ولی ناظر به ایشان هست ."افا من کان میتا
فاحییناه ""آن کسی که مرده بود ما اورا زنده کردیم.""وجعلنا له نورا "بعد برای او یک نوری در قلبش قرار دادیم .این هنری است که از رسول اکرم(ص) ارائه شده به جهانیان .وهرکس برود به سمت پیامبر اکرم(ص) به این نورانیت وصل میشود "خدا ورسول خدا(ص) را اجابت کنید آنگاه که شما رافرا میخواند به سوی چیزی که به شما حیات میبخشد ."واین حیات ونورانیت را در آیه بیست وهشت سورۀحدید قرآن بیان می کند .خطاب می کند به مسلمانها ومی فرماید :"یا ایها الذین امنوا اتقوالله وآمنوا برسوله "ای اهل ایمان تقوی الهی ا پیشه کنید وبه رسول الله ایمان بیاورید "یعطکم کفلین برحمة"خداوند بر اثر این ایمان واعتمادی که به رسول خدا پیدا می کنید دو بهرۀاز رحمتش را به شما عطا خواهد کرد ونوری برای شما قرار خواهد داد که با آن نور راه می روید وشما را می امرزد وگناهان شما را می بخشد .اگر در پیشگاه خدا متقیانه عمل کنیم ودر برابر دستورات رسول خدا(ص) معتمدانه .وبدانید که هر آنچه که پیامبر ما برای شما ارائه می دهد ؛جز نور ورحمت چیز دیگری نیست .پس یک مجموعه ای را به ما دادند .دربارۀخود قرآن ما این توصیف را می بینیم ،در آیه چهارده سورۀمبارکۀمائده .می فرماید :"یا اهل الکتاب قد جاعکم ...."پیامبری ازناحیه ما برای شما آمده .که آن چیزهایی که شما از کتاب آسمانی پنهان می کردید ؛برای شما تبیین می کند .پیامبری است که اهل عفو وگذشت است .از بسیاری از خطاهای شما میگذرد.به دست این پیامبر یک نور وکتاب روشنگری به سوی شما آمده .که بنا بر روایت ما منظور از نور امیرالمؤمنین وائمۀ هدی هستند ومنظور از کتاب مبین قرآن است .پیامبر اکرم(ص) این دو تا را با هم به امت اسلامی ارائه دادند ."خداوند با این نوری که پیامبر اکرم برای شما اورده هر کس را که درمسیر رضوان الهی باشد ؛به همۀ راههای سلامت هدایت میکند ."آیا رحمت بالاتر از این است ؟اگر کسی به قرآن عمل کند وبه دستورات او ،آنچه که از نور ورحمت است به او میرسد .آنچه که سلامت است آنچه که خیراست ،هدایت کننده خداست وسیله هدایت ؛قران واوصیاءپیامبر اکرم(ص) ؛چه کسی هدایت می شود ؟کسی که دنبال رضوان وخشنودی خدا باشد .به کجا هدایت می کند خدا اورا ؟"هر چه راه امن وسلامت است او را هدایت می کند .چه بسیار اقوام وصاحبان اندیشه هایی که به فکری دل خوش کردند مدتی راه پیمودند بعد فهمیدند اشتباه کردند وبرگشتند .
چه کشتارها که به این منوال شده .مارکسیسم چه کرد ؟وچقدر را به ضلالت کشاند !تا اینکه بعد فهمیدند
بیراهه بوده و برگشتند .انبیای الهی واین پیغمبر نور ورحمت را به شما ارائه میدهد .اعتماد کنید چون از
طرف خداست .خود قرآن به پیامبر اکرم (ص)خطاب میکند در آیه شش سوره نمل ،"تو قرآن را از طرف خداوند حکیم علیم دریافت کردید"خداوند با این قرآن هدایت می کند تمام کسانی را که درپی رضوان او باشند .
حق جو باشد به همه راههای سلامت .وآنها را از ظلمتها به سوی نور خارج می کند به اذن خودش .جالب است انسانها همه ،هم در هاله ای در نورانیتند وهم زمینه هایی از ظلمت در وجودشان هست .که باید با اینها مبارزه ورشد کنند .مثل کینه توزی مثل حسد مثل افکار ظلمانی.مثل دلبستگیهای غیر خدایی.به وسیله این قرآن واین رسول خداوند شما را از ظلمتها نجات میدهد وبه نورانیت میرساند .وآنان را به سوی صراط مستقیم هدایت میکند .آیا رحمتی از این فراتر می شود سراغ داشت ؟رسولی که اجر ومزدی نمی خواهد .وتنها گفته اند که اجر رسالت من انست که به ذوالقربی وارحام من مودت داشته باشید .که این هم به نفع شماست وبرای آنست که در مسیر حق قرار بگیرید .به هر حال این قرآن کتاب رحمت است .وسه مرحله هدایت را خداوند با این کتاب وبا این رسول وبا اوصیاءالهی به جامعه بشری ارائه میدهد .نماز روزه خدمت به بندگان خدا؛عمل برای خدا ؛محبتهای الهی،محبت به بندگان خدا ؛اینها را ههای سلامت است که خدا آنها را به ما می آموزد .درس اخلاقی که قرآن به ما می آموزد .اگر کسی از این مسیر های سلامت عبور بکند ؛ودر این جریان قرار بگیرد آرام آرام ظلمتها از وجود او دور میشودونورانی خواهد شد .وقتی به این نورانیت واصل شد ،در مسیر صراط مستقیم ،اینکه بندگی خالصانه خداست ،وراهی است که مقامات مقرب به او می رسند قرار خواهد گرفت .درجه درجه این راه را طی خواهد کرد .پس پیامبر اکرم(ص) یک رحمت وسیعی را برای جامعه بشری اورده است .
مجری :
بسیار متشکر آقای دکتر .دریچه نویی از رحمت الهی باز کردید .وحالا از یک منظرجدید واز یک رویکرد جدیدداریم درمورد رحمة للعالمین بودن پیامبر(ص) صحبت می کنیم .این جملاتی که در مورد انبیاءگذشته گفتید هم؛فکر میکنم مصداق این شعر باشه که " جملۀادیان زیک دین بیش نیست جز الوهیت رهی در پیش نیست "همه به یک نقطه متوجه هستند .
عرض کنم که عید که میاد بزرگترها سعی میکنند به کوچکتر ها عیدی بدهند .الان هم داره یک عیدی
میرسه که بزرگترین وبی نظیر ترین عید برای تمام مسلمانان هست .از خدا بخواهیم که امسال از بزرگ خودمان که نبی مکرم اسلام(ص) هست ؛یک عیدی خوب بگیریم .که زندگیمان را چه مادی چه معنوی زیبا کند .انشاءالله .اقای دکتر همۀانبیاءرحمت بودند ،اما چه شدکه رحمت برای نبی مکرم اسلام منحصر به فرد شد وایشان
رحمةللعالمین شد ؟
کارشناس :
خود شما اشاره داشتید که ظرفیت پیامبر اکرم(ص) ،ظرفیت منحصر به فردی بوده؛البته انبیاءالهی همه
مقدسند .وهمه بزرگ وبزرگوار ومورد احترام .اما خود قران برخوردش با پیامبر اکرم(ص) برخورد
ویزه ای است .درآیه سیزده سورۀ شوری از پنج پیامبر وپنج شریعت قرآن نام می برد .پنج پیامبر صاحب شریعت را قران مطرح میکند .اما با دو تعبیر .می فرماید :"ما دین را به شما جامعه بشری ارائه دادیم ؛در قالب
پنج شریعت .
شریعت اول از آن حضرت نوح(ع) بود ."ما وصی به نوحا "آنچه را که خدا به نوح وصیت کرده ."والذی
اوحینا الیک "وانچه را که به تو وحی کرده به یک باره عبارت عوض می شود .درباره شریعت حضرت نوح(ع) وهر چیزی که ارائه دادند ؛کلمه "ما "را میاورند .ما موصولی است که معمولا برای غیر ذی شعور به کار می رود .معادل چیزی که در فارسی .بعد راجع به قران وشریعتی که بر پیامبر اکرم(ص) نازل شده می گوید :"
والذی اوحینا الیک "آن کسی را که ما به تو وحی کردیم .گویا قران واین شریعت یک حقیقت شعور مند
وحکیم ،در عالم بالا دارد ."یاسین والقرآن الحکیم ..."وصفات عظیم ،کریم،حکیم ،مجید وعلی ،صفاتی است که برای موجود با شعور به کار می رود .قران اینها را برای خودش به کار می برد .
یعنی قرآن یک حقیقت شعورمند دارد .ومتفاوت با ان چیزی است که قبل از قران نازل شده است .هر چندتورات وانجیل هم نور بودند ؛ولی این فضای قرآن را انها نداشتند .در مورد حضرت نوح(ع) دارد که "ما وصی به نوحا "باسفارش وتاکید برنوح(ع) وصیت کر د خداوند ."والذی اوحینا الیک "وبرای پیامبر اکرم (ص)کلمه اوحینا را به کار می برد .جالبه که برای سه پیامبر دیگر یعنی حضرت ابراهیم(ع) وحضرت موسی(ع) وحضرت عیسی(ع) ؛همان تعبیری را به کار می برد که برای حضرت نوح به کار برده اند .یعنی پیامبر اکرم(ص) در این میان متفاوت بودند .و قرآن پیامبر(ص) متفاوت بود .
"وما وصینا به ابراهیم وموسی وعیسی"هم کلمه ما را می اورد وهم کلمه وصیت را .عین حضرت نوح(ع) .درحالی که برای رسول اکرم(ص) کلمه الذی را اوردند درباره قرآن وکلمه اوحینا را راجع به خود پیامبر اکرم(ص) .یعنی تعابیر کاملا متفاوت است .معلوم میشود که خداوند برای رسول اکرم(ص) یک موقعیت ویژه در نظر دارند .که می فرماید :"تلک الرسل فضلنا بعض علی بعض "ما این انبیاءرابریکدیگر فضیلت بخشیدیم.در احادیث خود پیامبر اکرم(ص) هم همینطوره است که نقل می کنند :"یک کسی سؤال میکند از رسول خدا(ص) که آیا شما با انبیاءگذشته قابل مقایسه هستید؟آنها در مقامات عالیه ای بودند .با اینکه حضرت موسی(ع) چنین بود ؛حضرت آدم(ع) چنین بود ؟پیامبر اکرم(ص) در جواب فرمودند :"دوست ندارم که از خودم تعریف کنم ؛ولی چون سؤال کردید ونعمت خداست باید بر زبان جاری کنم .وقتی که آدم از شجرۀ منعیه خورد ؛وباید توبه می کرد ؛در توبه خود خدا را قسم دادوگفت خدایا به حق محمد وآل محمدمن را مورد رحمت قرار بده .ودعای او مستجاب شد .ابراهیم را موقعی که می خواستند به آتش بیافکنند ؛گفت که :"خدایا به حق محمد وآل محمد ،آتش را بر من سرد وسلامت کن وهمینطور شد ."حضرت موسی(ع) وقتی که آن عصا را انداخت که اژدهایی شد وترسید ،خدا را به حق محمد وآل محمد قسم داد که در امان بماند وهمین گونه شد ."این مثالها را پغمبر اکرم(ص) بیان کردند .به هر حال یک محوریتی در میان همه انبیاءالهی ومقامات قدسی رسول خدا(ص) داشتند .واهل پیامبر اکرم(ص) حتی بر اساس روایات ما یعنی ائمه هدی ،که اوصیاءپیامبر اکرم (ص)هستند ومعصومین(ع) اسلام ،اینها به طور کلی روایات ما این مسئله را مطرح میکند که مقام قدسی آنها حتی از انبیاءگذشته بالاتر بوده .ویک حوزۀ ویژه ای است پیامبر اکرم(ص) .به همین خاطر است که می بینیم وقتی قراره دینی که آخرین دین است وکتابی که آخرین کتاب هست ،دین جهانی ،کتاب جهانی ،وکعبۀجهانی بر محور رسول خدا(ص) تنظیم میشود .وپیامبر اکرم(ص) پیامبر جهانیند ،خانه کعبه قبله جهانی است ،قرآن کتاب جهانی واسلام دین جهانی ،ومحور همه اینها وجود مقدس پیامبر اکرم(ص) هست .
مجری :
خب آقای دکتر.داشتید درمورد رحمت صحبت میکردیم .ویک رحمت باطنی را گفتید ودر موردش توضیحاتی را فرمودید .میخواهیم بدانیم که این رحمت پیامبر(ص) درظاهر چگونه بود ؟خیلی ازرفتار واخلاق پیامبر(ص) شنیدیم .اما سؤال این است که آیا همین الان ما می توانیم به رحمت نبی مکرم اسلام(ص) دل ببندیم ؟وبه آن دلخوش وامیدوار باشیم ؟واین بارقه ونور رادر دلمان روشن کنیم ؟
کارشناس :
رحمت پیامبر اکرم(ص) را در دو جهت باید ببینیم .یکی در وجود مقدس ایشان ودوم در تعالیمی که ارائه دادند .وتعالیم رسول خدا(ص) هم در دو بخش قابل توجه است .یک بخش احکام که حلال وحرامی که ایشان فرمودند بر محور رحمته .وتربیت انسان به سوی نورانیت .ودوم تعالیم اخلاقی که عملا وقولا امت اسلامی رابه سمت آن هدایت کردند .پس سه موضوع میشه رحمت بودن پیامبر اکرم(ص) ،یکی وجود خودشان است ،قرآن کریم می فرماید که "تا تو در بین مردم باشی ؛خدا این امت را عذاب نمی کند ."عذابی که بخواهد مثل امتهای گذشته ،کل امت را فرا بگیرد والان هم با وجود مقدس امام زمان(عج) که ذریۀرسول خداست ؛ومهدی امت هست که پیامبر اکرم(ص) وعده دادند که میآیدو عالم را به سوی نور ورحمت رهنمون میشود وبرکات الهی را در عالم گسترده خواهد کرد ؛این وجود مقدس هم همین وجودشان مایۀ رحمت است ."که خداوند عنایات خودش رابه خاطرحجت خدا وامام معصوم(ع) وکسی که در مقامی است که برکات ورحمت خدا از طریق او باید نازل شود ،به امت ارزانی می شود .
تماس تلفنی :(سعید از سیدنی )
سلام علیکم .عید شما مبارک باشه .انشاءالله که موفق باشید .یک سؤال داشتم از خدمت آقای دکتر .در مورد حدیثهای قدسی که موجود هست .چطور این احادیث در قرآن تیامده ؟
کارشناس :
قرآن کریم یک ویژگی در بین تمام منابع وحی دارد .تورات ،انجیل کتابهای آسمانی بودند اما از نظر
محققین بعید به نظر می رسد که ،همه اینها لااقل ویا شاید عمده اینهاکلام خدا نبودن .بعید به نظر میرسد که عبارات ،عبارات آسمانی با شد .در تورات وانجیل فعلی که معلوم هست بعضی ازاین قسمتها ،حتی بعد ازپیامبر(ص) نوشته شده یعنی بعد از حضرت موسی(ع) ،مثلا . چون ماجرای دفن ووفات حضرت موسی(ع) را بیان کرده .
اما آنچه که در زمان حضرت موسی(ع) بوده هم گویا حضرت می گفتند اطرافیان می نوشتند .ویا حضرت
عیسی(ع) می گفتند ،حواریون می نوشتند .عبارات ،عبارات آسمانی نبوده .مثلا بعضی قسمتها ،مثل ده
فرمان حضرت موسی(ع)،گویا آن آسمانی بوده است .ولی در خصوص قرآن کریم ،این مجموعه را خداوندباعباراتی که ازآسمان نازل شده به بشر یت ارائه دادند .یعنی خداوند برای آخرین بار کتابی را
میخواستندنازل کنند که اولا عبارات آن را عبارات آسمانی قرار دادند که اینهاویژگیهای قرآن است .دوم این کتاب را اعلام کردند جهانی است .سوم اعلام کردند جاودانه است وبرای همه زمانها ست وچهارم اعلام کردند که این کتاب راما حفظ می کنیم ."این وعده حفظی که در مورد قرآن داده شده در مورد سایر متون وحی به این صورت داده نشده .که قرآن یک ویژگی خاصی دارد .قرآن یک مجموعه ای است به عنوان اساسنامه وآخرین کتاب ومتن
آسمانی که از آسمان نازل شده.وپیامبراکرم(ص) آنچه را که می فرمودند منحصر به قرآن نبود .عبارات
دیگری را هم بیان می فرمودند .در سایر عبارات دونکته هست .اولا آنچه که رسول خدا(ص)گفتند وحی بوده به نوعی .منتهی نه وحی قرآن .به تعبیر یکی از علمای بزرگواروحی بیانی بوده نه وحی قرآنی .مطلب بر قلب پیامبر(ص) القاءمی شده وپیامبر(ص) با بیان خودشان آن را بیان میکردند ."این پیامبری که با شما صحبت می کند هرگز به سر در گمی دچار نشده "راه برای او کاملا روشن است .وهرگز به راه باطل نرفته "وما ینطق عن الهوی "که این عبارت به خوبی عصمت رسول اکرم(ص) را روشن می کند .او کلمه ای از روی هوای نفس واز روی دلخواه سخن نمی گوید .این نیست که دل او بخواهد کلمه ای را بگوید "کلام ونطق رسول خدا(ص) چیزی نیست ؛مگر وحیی که بر او نازل می شود .بنابراین پیامبراکرم(ص) همه عباراتشان وآنچه که از زبانشان جاری می شد جز حق نبود .می گویند فردی بود به نام ابی شاط که پیغمبر اکرم(ص) فرمود ند احادیث من را برای او بنویسید .یکی دیگر از اصحاب بودند که هر آنچه که رسول خدا(ص)می گفتند ،می نوشت .یک روز منافقین به او گفتند که یعنی چه که تو هر آنچه را که پیامبر (ص)اکرمی گوید می نویسی؟پیامبر(ص) انسانه گاهی در غضب گاهی در شادی سخنی می گوید .کلمات معمولی را که نباید بنویسی.او هم ننوشت .پیامبر اکرم(ص) فرمودند ،چرا ننوشتی ؟گفت بعضیها چنین گفتند .پیامبر(ص) فرمودند :"نه بنویس حرفهای مرا .قسم به ان خدایی که جان محمددردست اوست .
از بین دو لب من جز حق خارج نمی شود ."بنابراین کلمات پیغمبر اکرم(ص) وهمینطور کلمات ائمه هدی ،که حجتهای الهی وامامان معصوم(ع) بودند ؛همین حکم را دارد .مثل قرآن معتبره .ولی نکته قابل توجه اینست
که دو تا تفاوت دارد .یک تفاوت اینست که عبارت ،عبارت آسمانی نیست .قرآن را خدا وعده داده که حفظ می کند وکلمه ای باطل در آن راه پیدا نمی کند ."هرگز باطل از گذشته از آینده ،از هیچ جهتی نمی تواند به آن وارد شود ."ولی احادیث قدسی اینطور نیستند .اینها احادیثی هستند که باید از نظر سند بررسی شوند .مثل سایر احادیث .همچنانی که علما وفقهای بزرگوار وقتی می خواهند مطلبی را استنباط کنند احادیث را بررسی می کنند؛با قرآن می سنجند ؛سند ها را می بینند اما قرآن متن آسمانی است .در آیه صدو نودو دو سوره شعرا می فرماید :"این قرآن نازل شده خدای رب العالمین است ؛روح الامین این قرآن را بر قلب تو نازل کرده که تو از هشدار دهندگان باشی .که آنچه که روح القدس بر قلب تو نازل کرده با عبارات عربی روشن بوده .
مجری :
عاشقان عیدتان مبارک باد .عید بر عاشقان مبارک باد آقای دکتر داریم درباره رحمت صحبت می کنیم .از
بعد باطنی رحمت فرمودید وارد بعد ظاهری رحمت شده بودیم ؛می خواهیم درباره این بعد رحمت بیشتر
بشنویم .
کارشناس :
درباره رحمت ظاهری پیامبر(ص) عرض کردیم اولا وجودشان مایه رحمت بود .که الان همچنین حرم مطهررسول خدا(ص) ،واهل بیت ایشان،اینها کانونهای رحمت الهی هستند .هر کس به آنجا پناه ببرد خداوند
او را مورد نظر قرار می دهد .همچنانی که خانه کعبه اینچنین است .ما میدانیم که خانه کعبه حرم خداست.ولی شش حرم هم اختصاص به پیامبر اکرم(ص) دارد واهل بیت او .حرم مدینه ،حرم نجف،حرم کربلا ،کاظمین ،سامراءومشهد مقدس .اینها جاهایی هستند که در قرآن مورد توجه قرار گرفتند .واولیاءخدا به اینجا روی می اورند .بنابراین الان هم این رحمت ظاهری وجود دارد .واما رحمت ماندگار رسول خدا(ص) وجاری در جامعه ،آن چیزی است که پیامبر اکرم(ص) به جامعه بشری ارائه دادند ودستاورد رسول خداست .یک قسمت از اینها در قالب معارف ارائه شده ،یک قسمت در غالب احکام است .همین احکام حلال وحرام الهی که گاهی به آن کم توجهی میشود ؛قرآن این را از باب رحمت میداند .دارند که حضرت موسی(ع) از خداوند درخواستی میکند که میگوید :"خدایا مارا بیامرزکه تو خیر الغافرین هستی خدایا در دنیا برای ما حسنه ای عطا کن ،بنویس ،مقدر کن .ودر اخرت هم .که ما به سوی تو هدایت شدیم .عذاب من شامل حال کسانی خواهدشد که من مقدر میکنم .رحمت من همه جا را فرا می گیرد .رحمت من شامل حال کسانی می شود که در پیشگاه من تقوی پیشه کنند ،زکات را بپردازند وآنها که به آیات ما ایمان بیاورند ."بعد اینها را توصیف می کند ومیگوید :"این کسانی که رحمت ویژۀ من شامل حالشان میشود پیروان پیغمبر اسلامند ."اینها به حضرت موسی(ع) گفته شده ."آنها که پیروی میکنند از پیامبری که رسول خدا بود وامی ودرس نا خوانده بود .آن دسته از یهودیانی که وقتی پیغمبر اکرم(ص) آمد وآن دسته از مسیحیانی که وقتی رسول اکرم(ص) بیاید به او ایمان بیاورندآنهایی که شرح حال اورا در تورات وانجیل یافته بودند .این پیامبر انها را به هر چه خوبی هست امر میکند واز زشتیها آنها را نهی می کند "آیا رحمتی بالاتر از این ؟یک کلاس درس رحمته. کلاسی که اخلاق وتعالیم زندگی وآداب حسن معاشرت را بیاموزد .پیامبر(ص) این کار را می کردند ."هر چه طیب وپاکیزه است میگویند حلال .هر چه خبیث وآلوده است می گویند حرام ."اگر بشربه فرمان این رسول خدا(ص) عمل کنداز خبائث در امان می ماند .آیا این مصداق نورانی رحمت هست یا نیست ؟درتغذیه هر چه که گفتند حرام یک خباثتی درآن هست .هر چه گفتند حلال ،طیب وطاهره .من دو یا سه سال پیش درسوئد بودم یکی از دوستانم در آنجا نکته ای را مطرح کردند گفتند که :" سوئدیها یک پژوهشی درباره ذبح اسلامی انجام دادند .چون انجا رایج شده بود .می خواستند ببینند چه فرقی داره ؟ونتیجۀپژوهش را منتشر کردند گفتند وقتی حیوان ذبح میشود بعد از دو یا سه ثانیه،دیگر هیچ چیز برای او مشهود نیست .کلا در کما میرود واحساس درد نمیکند .فقط تا دو ثانیه ممکنه درد را احساس کنداین پژوهش منتشر شد "میگفتند :"روز بعد که ما رفتیم گوشت بگیریم دیدم که گوشت با ذبح اسلامی تمام شده گفتند که خود مردم سوئد امروز امدند وگوشتها را خریداری کردند ."حال ببینید هزار وچهار صد سال گذشته .پیامبر اکرم0ص) فرمودند که "بایدبه این شکل حیوان را ذبح کنید تا حلال شود نام خدا ببرید ونخاع حیوان نباید قطع شود تا موقعی که حیوان کاملا از دنیا برود "خب یک غذای طیبی را برای ما طراحی می کنند با چند حکم حلال وحرام .
بشر بعداز هزار وچهار صد سا ل به یک نکته ای پی میبرد که پیامبر اکرم(ص) با یک کلمه حلال وحرام به جامعه بشری ارائه دادند ."وآن چیزهایی که موجب پایبندیهای بی مورد می شود این را از آنها بر می دارد .غلهایی که بر دست وپا وبر گردن اینهاست پیغمبر(ص) باز میکند .آداب ورسوم بی مورد را از اینها می گیرد .اینها را بر میگرداند به پاکیزگی به فطرت ،به نورانیت .
مجری :
همۀاینها شامل ان رحمت می شود .آن رحمت چون گسترده است همه اینها را شامل می شود .چه خورد
وخوراک چه اخلاق چه رفتار .
کارشناس :
بله .یعنی من می خواهم عرض کنم در احکام حلال وحرام هم رحمت الهی نهفته است .گاهی چون میگویند این کار حرام است ،ترک حرام سخت است.انسان فکر میکنه دین خدا دین سختی است . قرآن می فرماید :"خداوند برای شما در دین حرج قرا ر نداده است .نمی خواهد که شما به زحمت بیافتید بنابراین خود این احکام رحمتند واما احکام اخلاقی رحمت ویژه هستند .پیامبر اکرم(ص) مبعوث شدند برای تکمیل اخلاق . معنی این سخن این است که پیامبران گذشته اخلاق را به جامعه بشری ارائه دادند ؛ولی من آمدم تا انرا کامل بکنم .وانصافا هم همینه .یک نکته ای را که ما در قرآن می بینیم این هست که مبانی رحمت واخلاق ،در قرآن از تورات وانجیل بسیار گسترده تراست .یعنی باب رحمت باب اخلاق باب عطوفت ،باب رسیدگی به بندگان خدا در قرآن کریم بسیار گسترده تراست .یک نمونه را در خود قرآن میابیم . در سوره بقره درباره بنی اسرائیل می فرماید که :"ما از آنها پیمان گرفتیم که در چهار مورد احسان داشته باشندپدر ومادر ارحام یتیمان ومساکین جامعه .در آیه سی وشش سوره نساءبه مسلمانان خطاب میکند که خدا را بپرستید با اوکسی یا چیزی را شریک قرار ندهید .بعد هشت مورد احسان را مطرح میکند .چهار مورد همانهایی است که برای بنی اسرائیل بوده وچهار موردرا اضافه میکنند .همسایه ،دوست مسافر وکسانیکه مملوک شما هستند .شما باید به اینها احسان بکنید .می بینید که دستورات اسلام دربارۀاخلاق ورحمت ورأفت بسیار گسترده تر است .
مجری :
امروز هم خوشحال شدیم که در خدمت شما بودیم .فردا عید است .عید بسیار زیبا ودلنشینی .پیامبر اکرم(ص)به دنیا خواهد آمد که شربت شیرین عدالت رابه کام خلق جهان بریزد .همۀ عاشقان ،همۀ دلداده ها باز
هم با میلاد نبی مکرم اسلام(ص) جان خودمان راپاک ،زلال وشفاف می کنیم .همه شما بینندگان
عزیزومحترم را به خدای مهربان می سپاریم .

تهیه شده در :گروه فرهنگ واندیشه دینی

نظرات

لطفا نظرات خود را با ما در میان بگذارید
نام و نام خانوادگی:
پست الکترونیکی:
متن نظر:
	لطفا متن تصویر را وارد کنید

نشاني : تهران، سعادت آباد، خيابان هجدهم ، شماره 10، شبکه جهاني جام جم - کد پستي 1997984819

تلفکس: 82-22079381-21-98+
پيامک: 00447624806174

I کلیه حقوق مطالب این سایت محفوظ و متعلق به شبکه جهانی جام جم است.
درج مطالب این سایت در فضای مجازی همراه با پیوند به سایت jjtvn.ir بلامانع است. جمع آوری و توزیع دوباره مطالب ارائه شده بر روی این سایت بویژه مطالب برگرفته از برنامه های تلویزیونی این شبکه، به صورت کتاب و CD و یا در قالب سایت های میرور مجاز نبوده و قابل پیگیری است.

http://www.jjtvn.ir